Yenilenebilir Enerji Ajansı: Hidroelektrik Üretiminde Yüzde 7 Artış Bekleniyor
Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) “Yenilenebilir 2025” raporuna göre, 2025-2030 arasında küresel hidroelektrik üretiminin yüzde 7 artması bekleniyor. Bu artışın büyük bir kısmı, yükselen ve gelişmekte olan ekonomilerde hayata geçirilecek yeni projelerden kaynaklanacak.
Hidroelektrik Payı Geriliyor
Rapora göre, hidroelektrik üretimindeki artışa rağmen, hidroelektrik enerjinin küresel elektrik üretimindeki payının 2030’a gelindiğinde yüzde 14’e, toplam yenilenebilir enerji içindeki payının ise yüzde 30’a düşmesi bekleniyor. Bu durum, 20 yıl önceki yüzde 80’in üzerindeki paylardan önemli bir gerilemeyi ifade ediyor.
Pompalı Depolama Önemli Hale Geliyor
Gelecek beş yılda toplam hidroelektrik kapasitesinin 154 gigavatın üzerinde bir artış göstermesi bekleniyor. Bu artışta, pompalı depolama hidroelektrik (PSH) tesislerinin büyük bir rol oynaması öngörülüyor. Yenilenebilir enerjinin elektrik üretimindeki payının artmasıyla, hidroelektrik enerjinin kesintisiz ve esnek enerji sağlamadaki önemi daha da artacak.
PSH Kapasitesi İki Katına Çıkacak
IEA verilerine göre, yıllık PSH ilavelerinin 2030’a gelindiğinde iki kat artarak 16,5 gigavata ulaşması, toplam yeni kurulumların ise 36 gigavatı geçmesi bekleniyor. Geçmiş yıllara kıyasla, bu rakam yaklaşık yüzde 40 artış gösteriyor. Ayrıca, 2023 ve 2024 yıllarında PSH yatırımlarının, geleneksel hidroelektrik santrallerini geride bıraktığı belirtiliyor.
Küresel PSH Yatırımlarında Çin Önde
Rapora göre, Çin’in büyük ölçekli şebeke yatırımları ve hızla devreye aldığı güneş ve rüzgar projeleri sayesinde, toplam PSH kapasite artışının yüzde 60’ından fazlasını tek başına gerçekleştirmesi bekleniyor. Diğer yandan, Avrupa’da İspanya ve Avusturya, Hindistan ve Güneydoğu Asya ülkeleri de şebeke güvenilirliğini artırmak için adımlar atıyor.
Afrika ve Latin Amerika’da Büyük Projeler
Afrika’da Etiyopya, Tanzanya ve Angola gibi ülkelerdeki büyük hidroelektrik projeler öne çıkarken, Latin Amerika’da hidroelektrik enerji halen bölgenin en güçlü yenilenebilir enerji kaynağı olarak ön plana çıkıyor. Özellikle Kolombiya’daki 2,4 gigavatlık Ituango projesi, bölgedeki en büyük projelerden biri olarak dikkat çekiyor.
Yenilenebilir Kaynakların Payı Artıyor
IEA’nın raporuna göre, özellikle pompalı depolama tesisleri ile değişken yenilenebilir kaynaklar, 2030’a kadar elektrik üretimindeki paylarını üçte ikiye yaklaştırarak, şebeke istikrarında daha kritik bir rol oynayacak. Güneş enerjisinin 2030’a kadar yüzde 80’lik bir paya sahip olması beklenirken, kara tipi rüzgar enerjisi de önümüzdeki beş yılda yüzde 45 artış gösterecek.
Jeotermal ve Biyoenerjide de Büyüme
Biyoenerji ve jeotermal enerji, esnek kapasiteyi desteklemeye devam edecek. ABD, Endonezya, Japonya, Türkiye, Kenya ve Filipinler’deki projelerle jeotermal kapasitesinin 2030’a kadar üç katına çıkması bekleniyor. Hidroelektrik, biyoenerji, jeotermal, güneş ve rüzgar enerjisi bir arada değerlendirildiğinde, yenilenebilir enerjinin küresel elektrik üretimindeki payının 2030’da yüzde 43’e yükseleceği öngörülüyor.
